ಬೆಂಗಳೂರು: ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುವಲ್ಲಿ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯ ಪಾತ್ರ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದದ್ದು. ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಬೆಳೆದಂತೆ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ಸ್ವರೂಪ ಬದಲಾದಂತೆ, ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯೂ ಸಹ ಕಾಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬದಲಾಗಬೇಕಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಕಾವಲು ಪಡೆಗಳಿಗೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ಗೌರವವಿದೆ. ಆದರೆ, ಪ್ರಸ್ತುತ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳು ಮತ್ತು ಇಲಾಖೆಯ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿಯ ನಡುವೆ ಕೆಲವು ಕಂದಕಗಳಿದ್ದು, ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಬದಲಾವಣೆ ತರಬೇಕಾದ ತುರ್ತು ಅಗತ್ಯವಿದೆ.
ಕರ್ನಾಟಕದ ಜನತೆ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವೆಲ್ಲ ಪ್ರಮುಖ ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದರ ಸವಿವರವಾದ ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ವರದಿ ಇಲ್ಲಿದೆ:
ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ನೇಹಿ ಪೊಲೀಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ (People-Centric Policing)
ಕರ್ನಾಟಕದ ಜನತೆ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಬಯಸುವುದು ಭಯಮುಕ್ತ ಮತ್ತು ಗೌರವಾನ್ವಿತ ವಾತಾವರಣವನ್ನು.
ಠಾಣೆಗಳ ವಾತಾವರಣ ಬದಲಾವಣೆ: ಜನಸಾಮಾನ್ಯರು ದೂರು ನೀಡಲು ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆಗೆ ಹೋಗಲು ಇಂದಿಗೂ ಹೆದರುತ್ತಾರೆ. ಠಾಣೆಗಳು ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಕಚೇರಿಗಳಂತೆ ಅಥವಾ ಕನಿಷ್ಠಪಕ್ಷ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವಾ ಕೇಂದ್ರಗಳಂತೆ ಸ್ವಾಗತಾರ್ಹವಾಗಿರಬೇಕು.
ದೂರು ಸ್ವೀಕೃತಿ ಸರಳೀಕರಣ: ಯಾವುದೇ ಹಿಂಜರಿಕೆಯಿಲ್ಲದೆ ಎಫ್.ಐ.ಆರ್. (FIR) ದಾಖಲಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇರಬೇಕು. ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಜನರನ್ನು ಅಲೆದಾಡಿಸಬಾರದು.
ನಡವಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ: ಪೊಲೀಸರು ಸಾರ್ವಜನಿಕರೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡುವಾಗ ಗೌರವಯುತ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಸೌಜನ್ಯವನ್ನು ಬಳಸುವಂತೆ ಕಡ್ಡಾಯ ತರಬೇತಿ ನೀಡಬೇಕು.
ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಸೈಬರ್ ಭದ್ರತೆ
ಬೆಂಗಳೂರು ದೇಶದ ಐಟಿ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಅಪರಾಧಗಳ ಸ್ವರೂಪವೂ ಡಿಜಿಟಲ್ ಆಗಿದೆ.
ಸೈಬರ್ ಕ್ರೈಮ್ ವಿಭಾಗದ ಬಲವರ್ಧನೆ: ಪ್ರಸ್ತುತ ಆನ್ಲೈನ್ ವಂಚನೆ, ಒಟಿಪಿ ವಂಚನೆಗಳು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿವೆ. ಇದನ್ನು ತಡೆಯಲು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ತಾಲ್ಲೂಕು ಮಟ್ಟದಲ್ಲೂ ಸುಸಜ್ಜಿತ ಸೈಬರ್ ಸೆಲ್ ಇರಬೇಕು.
ಆನ್ಲೈನ್ ಸೇವೆಗಳ ವಿಸ್ತರಣೆ: ದೂರುಗಳ ಸ್ಥಿತಿ (FIR Status), ಪಾಸ್ಪೋರ್ಟ್ ಪರಿಶೀಲನೆ, ಮತ್ತು ಕಳೆದುಹೋದ ವಸ್ತುಗಳ ವರದಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮೊಬೈಲ್ ಆಪ್ಗಳ ಮೂಲಕ ಪಾರದರ್ಶಕವಾಗಿ ಸಿಗುವಂತಾಗಬೇಕು.
ಸಿಸಿಟಿವಿ ಮತ್ತು ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (AI): ಪ್ರಮುಖ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಕಣ್ಗಾವಲು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಮತ್ತು ಟ್ರಾಫಿಕ್ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಎಐ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಬಳಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಬೇಕು.
ರಾಜಕೀಯ ಮುಕ್ತ ಮತ್ತು ಸ್ವಾಯತ್ತ ಆಡಳಿತ
ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯ ದಕ್ಷತೆಗೆ ರಾಜಕೀಯ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ದೊಡ್ಡ ಅಡ್ಡಿ ಎಂಬುದು ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಪ್ರಬಲ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಾಗಿದೆ.
ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನಿರ್ದೇಶನಗಳ ಪಾಲನೆ: ‘ಪ್ರಕಾಶ್ ಸಿಂಗ್ ವರ್ಸಸ್ ಯೂನಿಯನ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ’ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಸುಪ್ರೀಂ ಕೋರ್ಟ್ ನೀಡಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ಸುಧಾರಣಾ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಬೇಕು.
ವರ್ಗಾವಣೆ ಮತ್ತು ನೇಮಕಾತಿಯಲ್ಲಿ ಪಾರದರ್ಶಕತೆ: ದಕ್ಷ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ಅವಧಿಯ (Minimum Tenure) ಗ್ಯಾರಂಟಿ ಇರಬೇಕು. ರಾಜಕೀಯ ಒತ್ತಡಗಳಿಗೆ ಮಣಿದು ಪದೇ ಪದೇ ವರ್ಗಾವಣೆ ಮಾಡುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕು.
ತನಿಖೆ ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ ವಿಭಜನೆ
ಇದು ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಆಗಬೇಕಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿದೆ.
ವಿಶೇಷ ತನಿಖಾ ವಿಭಾಗ: ದಿನನಿತ್ಯದ ಪ್ರತಿಭಟನೆ, ವಿವಿಐಪಿ ಬಂದೋಬಸ್ತ್ ಮತ್ತು ಟ್ರಾಫಿಕ್ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗುವ ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ಅಪರಾಧಗಳ ತನಿಖೆ ಮಾಡಲು ಸಮಯ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ, “ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಸುವ್ಯವಸ್ಥೆ” ಹಾಗೂ “ಅಪರಾಧ ತನಿಖೆ” ಎರಡನ್ನೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಬೇಕು. ಇದರಿಂದ ಅಪರಾಧಿಗಳಿಗೆ ಶಿಕ್ಷೆಯಾಗುವ ಪ್ರಮಾಣ (Conviction Rate) ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.
ಪೊಲೀಸ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಕಲ್ಯಾಣ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ
ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ರಕ್ಷಣೆ ಮಾಡುವ ಪೊಲೀಸರ ಆರೋಗ್ಯವೂ ಅಷ್ಟೇ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ.
೮ ಗಂಟೆಗಳ ಕೆಲಸದ ಅವಧಿ: ಪ್ರಸ್ತುತ ಪೊಲೀಸರು ೧೨ ರಿಂದ ೧೪ ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಸತತವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಅವರ ದೈಹಿಕ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ತೀವ್ರ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಶಿಫ್ಟ್ ಆಧಾರಿತ (೮ ಗಂಟೆ) ಕೆಲಸದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಜಾರಿಯಾಗಬೇಕು.
ರಜೆ ಮತ್ತು ವಸತಿ ಸೌಲಭ್ಯ: ಪೊಲೀಸರಿಗೆ ಸಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಾಪ್ತಾಹಿಕ ರಜೆ ಸಿಗಬೇಕು ಹಾಗೂ ಅವರಿಗೆ ಗುಣಮಟ್ಟದ ವಸತಿ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಬೇಕು.
ಕೌನ್ಸೆಲಿಂಗ್ ಕೇಂದ್ರಗಳು: ತೀವ್ರ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಾಗಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಕೌನ್ಸೆಲಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಯೋಗ ಶಿಬಿರಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಬೇಕು.
ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಸುರಕ್ಷತೆಗೆ ಆದ್ಯತೆ
ಸಮಾಜದ ದುರ್ಬಲ ವರ್ಗದವರಿಗೆ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆ ಆಸರೆಯಾಗಬೇಕಿದೆ.
ಮಹಿಳಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಪ್ರಮಾಣ ಹೆಚ್ಚಳ: ಪೊಲೀಸ್ ಪಡೆಯಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಮೀಸಲಾತಿಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿಸಬೇಕು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಠಾಣೆಯಲ್ಲೂ ಕನಿಷ್ಠ ಶೇ. ೨೦ ರಷ್ಟು ಮಹಿಳಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಇರಬೇಕು.
ಪಿಂಕ್ ಹೊಯ್ಸಳ ಬಲವರ್ಧನೆ: ಮಹಿಳೆಯರ ಸುರಕ್ಷತೆಗಾಗಿ ಇರುವ ವಿಶೇಷ ವಾಹನಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿಸಬೇಕು.
ಕರ್ನಾಟಕದ ಜನತೆ ಕೇವಲ ಅಪರಾಧಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಶುಷ್ಕ ಪೊಲೀಸರನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಿಲ್ಲ; ಬದಲಿಗೆ ಸಂಕಷ್ಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತಮಗೆ ಹೆಗಲು ಕೊಡುವ, ನ್ಯಾಯ ಒದಗಿಸುವ ಮತ್ತು ನಂಬಿಕಸ್ಥ ಸ್ನೇಹಿತನಂತಿರುವ ಪೊಲೀಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಸರ್ಕಾರವು ಬಲವಾದ ರಾಜಕೀಯ ಇಚ್ಛಾಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿ, ಅಗತ್ಯ ಅನುದಾನ ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಕರ್ನಾಟಕ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ದೇಶದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಮಾದರಿ ಇಲಾಖೆಯನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಬೇಕಿದೆ.